บัตร My Number Card คืออะไร? วิธีสมัครอย่างละเอียดและประโยชน์ที่คนไทยห้ามพลาด!

1. ทำความรู้จักบัตร My Number Card และความสำคัญ

หากคุณเพิ่งเดินทางมาทำงาน เรียนต่อ หรือพำนักอาศัยในประเทศญี่ปุ่นในระยะกลางถึงระยะยาว สิ่งหนึ่งที่คุณจะได้รับทางไปรษณีย์หลังจากลงทะเบียนที่อยู่ ณ ที่ทำการเขต/อำเภอ (役所 - Yakusho) ก็คือ "จดหมายแจ้งหมายเลขประจำตัวประชาชน" หรือที่เรียกกันว่า My Number (マイナンバー) นั่นเองค่ะ

ระบบ My Number นี้เป็นหมายเลขประจำตัวประชาชน 12 หลักที่รัฐบาลญี่ปุ่นออกให้กับผู้พำนักทุกคนในญี่ปุ่น (รวมถึงชาวต่างชาติที่มีวีซ่าพำนักมากกว่า 3 เดือน) เพื่อใช้ในการเชื่อมโยงข้อมูลภาษี ประกันสังคม และการจัดการภัยพิบัติ แต่ว่า สิ่งที่ส่งมาที่บ้านในตอนแรกจะเป็นเพียงกระดาษแจ้งหมายเลข (通知カード - Tsuuchi Kaado หรือ ใบแจ้งแบบใหม่) ซึ่งไม่ใช่บัตรพลาสติกที่มีรูปถ่าย การจะใช้งานระบบให้ได้ประโยชน์สูงสุด เราจำเป็นต้องสมัคร "บัตร My Number Card" (個人番号カード - Kojin Bangou Kaado) ที่เป็นบัตรแข็งพลาสติกที่มีชิป IC และรูปถ่ายหน้าตรงค่ะ!

2. 4 สิทธิประโยชน์สุดเจ๋งของ My Number Card ที่ช่วยให้ชีวิตในญี่ปุ่นง่ายขึ้น

หลายคนอาจจะคิดว่า "แค่พกบัตรไซริวการ์ด (Zairyu Card) หรือบัตรประจำตัวคนต่างชาติก็พอแล้ว ทำไมต้องเสียเวลาทำบัตร My Number Card อีก?" ยุยขอบอกเลยค่ะว่า บัตรใบนี้มีประโยชน์มากๆ และจะช่วยประหยัดเวลาในการทำธุรกรรมต่างๆ ในญี่ปุ่นได้อย่างมหาศาลเลยค่ะ!

1. พิมพ์เอกสารราชการที่ร้านสะดวกซื้อได้ทั่วประเทศ! (Convenience Store Issuance)

นี่คือสิทธิประโยชน์ที่ยุยและคนไทยในญี่ปุ่นชอบมากที่สุดค่ะ! ปกติเวลาเราจะต่อวีซ่า ทำธุรกรรมทางการเงิน หรือขอทุนการศึกษา เรามักจะต้องการเอกสารราชการ เช่น ใบทะเบียนบ้านญี่ปุ่น (住民票 - Juuminhyou) หรือ ใบรับรองการเสียภาษี (課税証明書 - Kazei Shoumeisho) ซึ่งถ้าไม่มีบัตรนี้ คุณต้องลางานเพื่อไปต่อคิวที่อำเภอในเวลาราชการ แต่ถ้าคุณมีบัตร My Number Card คุณสามารถเดินไปที่เครื่องมัลติฟังก์ชันในเซเว่น-อีเลฟเว่น, แฟมิลี่มาร์ท หรือลอว์สัน ได้ตลอด 24 ชั่วโมง เสียบบัตร กดรหัสผ่าน 4 หลัก และชำระเงินประมาณ 200-300 เยน (มักจะถูกกว่าไปขอที่อำเภอ 100 เยนด้วยค่ะ!) ก็จะได้เอกสารราชการทันที สะดวกสบายและรวดเร็วมากๆ ค่ะ

2. ใช้แทนบัตรประกันสุขภาพ (Health Insurance Card)

ในปัจจุบัน ประเทศญี่ปุ่นได้ทำการเชื่อมโยงบัตรประกันสุขภาพแห่งชาติ (健康保険証 - Kenkou Hokenshou) เข้ากับชิป IC ของบัตร My Number Card แล้วค่ะ เวลาไปโรงพยาบาลหรือร้านขายยา คุณไม่จำเป็นต้องพกกระดาษการ์ดประกันสุขภาพสีฟ้าหรือสีชมพูอีกต่อไป เพียงแค่ยื่นบัตร My Number Card เสียบเข้าเครื่องสแกนที่เคาน์เตอร์โรงพยาบาลและสแกนใบหน้าหรือใส่รหัสผ่าน ระบบจะทำการดึงข้อมูลประกันสุขภาพของคุณขึ้นมาทันที แถมยังช่วยเชื่อมข้อมูลประวัติการรักษาและการจ่ายยา ทำให้คุณไม่ต้องกรอกประวัติการแพ้ยาซ้ำๆ อีกด้วยค่ะ

3. ใช้ยืนยันตัวตนออนไลน์เพื่อเปิดบัญชีธนาคารและกระเป๋าเงินดิจิทัล

แอปพลิเคชันทางการเงินในญี่ปุ่นส่วนใหญ่ เช่นแอป LINE Pay, PayPay, Mercari (Merpay) หรือการเปิดบัญชีธนาคารออนไลน์ (เช่น Rakuten Bank, Sony Bank) จำเป็นต้องมีการยืนยันตัวตนที่เข้มงวด (eKYC) การสแกนชิป IC บนบัตร My Number Card ด้วยสมาร์ทโฟนจะช่วยให้กระบวนการยืนยันตัวตนเสร็จสิ้นทันทีภายในไม่กี่นาที โดยไม่ต้องรอจดหมายยืนยันทางไปรษณีย์เหมือนแต่ก่อนค่ะ

4. ใช้ในการยื่นภาษีออนไลน์ (e-Tax) สะดวกสุดๆ

สำหรับคนไทยที่ทำงานบริษัทหรือฟรีแลนซ์ในญี่ปุ่น เมื่อถึงฤดูกาลยื่นภาษีเงินได้ประจำปี (確定申告 - Kakutei Shinkoku) การมีบัตร My Number Card ร่วมกับแอปพลิเคชัน Myna Portal (マイナポータル) จะช่วยให้คุณยื่นแบบแสดงรายการภาษีออนไลน์ผ่านคอมพิวเตอร์หรือมือถือได้จากที่บ้าน โดยระบบจะดึงข้อมูลเงินเดือนและประกันสังคมให้อัตโนมัติ ไม่ต้องเดินทางไปที่กรมสรรพากรให้เหนื่อยเลยค่ะ

3. ขั้นตอนการสมัครบัตร My Number Card อย่างละเอียดทีละสเต็ป

การสมัครทำบัตร My Number Card นั้นไม่มีค่าใช้จ่ายสำหรับการทำครั้งแรกค่ะ และสามารถทำได้ง่ายๆ ผ่าน 3 ช่องทางหลัก แต่ยุยแนะนำให้สมัครผ่าน สมาร์ทโฟน เพราะสะดวกและเร็วที่สุดค่ะ โดยมีขั้นตอนดังต่อไปนี้:

ขั้นตอนที่ 1: เตรียมเอกสารที่ส่งมาจากรัฐบาล

ค้นหาจดหมายซองสีขาวที่ระบุหน้าซองเกี่ยวกับระบบ My Number ซึ่งข้างในจะมีเอกสารกระดาษยาวๆ ที่มีชื่อของคุณ และจะมีส่วนล่างที่เขียนว่า 個人番号カード交付申請書 (Kojin Bangou Kaado Koufu Shinseisho - ใบคำขอออกบัตรประจำตัวประชาชน) ซึ่งในใบนี้จะมี QR Code ขนาดใหญ่อยู่ที่มุมขวาล่างค่ะ

💡 ในกรณีที่ทำจดหมายนี้หายไปแล้ว หรือย้ายบ้านแล้วไม่ได้รับจดหมาย สามารถเดินทางไปขอรับใบสมัครที่มี QR Code ใหม่เฉพาะตัวของคุณได้ที่ที่ทำการเขต/อำเภอใกล้บ้านได้ฟรีทันทีค่ะ เพียงบอกเจ้าหน้าที่ว่า "マイナンバーカードの申請書が欲しいです" (Mai namba- kaado no shinseisho ga hoshii desu)

ขั้นตอนที่ 2: สแกน QR Code และกรอกข้อมูลออนไลน์

1. ใช้สมาร์ทโฟนสแกน QR Code บนใบสมัคร ระบบจะนำคุณเข้าสู่เว็บไซต์สมัครของรัฐบาลโดยอัตโนมัติ และจะกรอกรหัสใบสมัคร 23 หลักให้คุณเสร็จสรรพ
2. ตรวจสอบชื่อ-นามสกุล และที่อยู่ว่าถูกต้องตรงกับบัตรไซริวการ์ด (Zairyu Card) หรือไม่
3. กรอกอีเมลของคุณเพื่อรับรหัสยืนยัน และนำรหัสจากอีเมลมากรอกยืนยันในหน้าเว็บ
4. ถ่ายภาพหน้าตรงเพื่ออัปโหลด: สามารถใช้กล้องมือถือถ่ายภาพตัวเองได้เลยค่ะ! ข้อควรระวังคือ พื้นหลังต้องเป็นสีเรียบ (แนะนำสีขาวหรือฟ้าครึ้มไม่มีลวดลาย) หน้าตรง ไม่สวมหมวก ไม่สวมแว่นตาดำ และไม่มีเงาบดบังใบหน้า ยอดฮิตคือถ่ายกับกำแพงบ้านที่สว่างๆ ค่ะ
5. กรอกข้อมูลวันเกิดและกดยืนยันการส่งข้อมูลสมัคร

ขั้นตอนที่ 3: รอรับจดหมายแจ้งให้ไปรับบัตร (交付通知書 - Koufu Tsuuchisho)

หลังจากส่งใบสมัครเสร็จสิ้น รัฐบาลจะใช้เวลาตรวจสอบข้อมูลและผลิตชิป IC ประมาณ 3-4 สัปดาห์ (อาจช้ากว่านี้หากเป็นช่วงคนสมัครเยอะ) เมื่อบัตรผลิตเสร็จแล้ว จะมีจดหมายโปสการ์ดสีขาวส่งมายังที่อยู่ของคุณ จดหมายนี้เรียกว่า "จดหมายแจ้งรับบัตร" (交付通知書 - Koufu Tsuuchisho)

ในโปสการ์ดจะระบุสถานที่รับบัตร (มักจะเป็นที่ทำการเขต/อำเภอ หรือศูนย์บริการไมナンバーประจำเขตของคุณ) พร้อมทั้งระบุวันหมดเขตรับบัตรและวิธีการจองคิวล่วงหน้า (บางเขตจำเป็นต้องจองคิวออนไลน์หรือโทรจองคิวก่อนเข้าไปรับบัตรเพื่อลดความแออัดค่ะ)

ขั้นตอนที่ 4: เดินภาพไปรับบัตรที่อำเภอและตั้งรหัสผ่าน

นำเอกสารที่จำเป็นทั้งหมดเดินทางไปยังสถานที่ที่ระบุในจดหมายเพื่อรับบัตรด้วยตนเอง (ห้ามให้คนอื่นไปแทน ยกเว้นมีเหตุสุดวิสัยจริงๆ เช่น ป่วยหนักนอนโรงพยาบาล) เอกสารที่ต้องเตรียมไปมีดังนี้ค่ะ:

เมื่อไปถึง เจ้าหน้าที่จะให้คุณตรวจสอบใบหน้าจริงเปรียบเทียบกับภาพถ่ายบนบัตร และให้คุณตั้งค่ารหัสผ่าน 4 ชุดผ่านเครื่องคอมพิวเตอร์ ซึ่งรหัสผ่านเหล่านี้สำคัญมากๆ แนะนำให้จดบันทึกไว้ในสมาร์ทโฟนของตัวเองทันทีค่ะ! รหัสผ่านประกอบด้วย:

• รหัสผ่านตัวอักษรภาษาอังกฤษผสมตัวเลข 6-16 หลัก: สำหรับการลงทะเบียนรับรองข้อมูลราชการออนไลน์ (เช่น ทำเรื่องย้ายบ้านออนไลน์)
• รหัสผ่านตัวเลข 4 หลัก (3 ชุด ซึ่งสามารถตั้งเป็นเลขเดียวกันหมดได้เพื่อความง่าย): สำหรับการพิมพ์เอกสารที่ร้านสะดวกซื้อ การใช้แทนบัตรประกันสุขภาพ และการเข้าใช้งานแอปพลิเคชัน Myna Portal

4. ข้อควรระวังสำคัญสำหรับคนไทย (หากละเลย บัตรอาจโดนยกเลิก!)

เรื่องนี้สำคัญมากๆ ค่ะคนไทยหลายคนมักจะประสบปัญหาบัตร My Number Card ถูกยกเลิกใช้งานไม่ได้ หรือต้องเสียค่าธรรมเนียมทำใหม่ 1,000 เยน เพราะลืมกฎเหล็กข้อนี้ค่ะ!

1. วันหมดอายุของบัตร My Number Card จะหมดอายุพร้อมกับวีซ่าของคุณ!

สำหรับชาวต่างชาติ วันหมดอายุของบัตร My Number Card จะถูกกำหนดให้เป็น "วันเดียวกันกับวันหมดอายุของวีซ่าพำนัก (บัตรไซริวการ์ด) ของคุณ" ค่ะ (ต่างจากคนญี่ปุ่นที่บัตรจะหมดอายุทุกๆ 10 ปี)

ดังนั้น เมื่อใดก็ตามที่คุณทำการยื่นขอต่ออายุวีซ่า (วีซ่าทำงาน, วีซ่านักเรียน หรือวีซ่าคู่สมรส) และได้รับบัตรไซริวการ์ดใบใหม่เรียบร้อยแล้ว คุณต้องนำบัตรไซริวการ์ดใบใหม่และบัตร My Number Card เดินทางไปที่ที่ทำการเขต/อำเภอ เพื่อทำการอัปเดตวันหมดอายุของบัตร My Number Card ด้วยค่ะ!

หากคุณไม่ไปทำเรื่องอัปเดตวันหมดอายุก่อนที่วันหมดอายุเดิมจะสิ้นสุดลง บัตร My Number Card ของคุณจะ "หมดอายุถาวรโดยอัตโนมัติ" และคุณจะไม่สามารถใช้งานชิป IC เพื่อกดเอกสารหรือยื่นภาษีได้อีกต่อไป หากต้องการใช้งานต่อ คุณจะต้องทำเรื่องสมัครใหม่ตั้งแต่ต้นและต้องจ่ายค่าธรรมเนียมทำบัตรใหม่ 1,000 เยนค่ะ!

2. ต้องแจ้งเปลี่ยนที่อยู่บนบัตรภายใน 14 วันเมื่อย้ายบ้าน

เมื่อทำการย้ายที่อยู่ใหม่ คุณต้องไปทำเรื่องแจ้งย้ายเข้าที่เขตใหม่ภายใน 14 วัน และต้องนำบัตร My Number Card ไปให้เจ้าหน้าที่ทำการเขียนที่อยู่ใหม่ลงบนหน้าบัตรและอัปเดตข้อมูลในชิป IC ด้วยค่ะ โดยต้องกรอกรหัสผ่าน 4 หลักในการดำเนินการ หากไม่นำบัตรไปอัปเดตเกินกว่าระยะเวลาที่กำหนด บัตรจะถูกระงับการใช้งานชั่วคราวค่ะ

YUI & YUTO เซนเซ

ทีมงานผู้เชี่ยวชาญการสอนภาษาญี่ปุ่นและแนะนำการใช้ชีวิตในญี่ปุ่นเพื่อคนไทย มุ่งมั่นช่วยให้คนไทยใช้ชีวิตในประเทศญี่ปุ่นได้อย่างราบรื่นและมีความสุขค่ะ!